Poradnik · Jak się uczyć

Jak nauczyć się angielskiego 8 zasad skutecznej nauki dla dorosłych

Żeby nauczyć się angielskiego, potrzebujesz trzech rzeczy: codziennego kontaktu z językiem (wystarczy 15–20 minut), jasnego celu z planem nauki i regularnego mówienia z drugą osobą. Wszystko inne to dobór metod do Ciebie: nie ma jednej uniwersalnej, są za to zasady, które działają u każdego.

Poniżej opisuję 8 takich zasad. Odróżniają one osoby robiące szybkie postępy od tych, które latami stoją w miejscu. Na końcu znajdziesz mapę wszystkich moich poradników: od pierwszych kroków, przez słówka i gramatykę, słuchanie i mówienie, po angielski w pracy.

Agnieszka Fronczak

Agnieszka Fronczak, filolożka angielskiego i norweskiego, psycholog motywacji
Data powstania: · Aktualizacja:

W skrócie: 8 zasad skutecznej nauki angielskiego

  1. Zaangażowanie: ucz się także poza lekcjami, codziennie szukaj kontaktu z językiem.
  2. Ciekawość: analizuj przykłady i sam odkrywaj zasady.
  3. Cierpliwość: nauka języka to proces, bądź dla siebie wyrozumiały.
  4. Strategie: łącz różne metody i znajdź swoją.
  5. Organizacja: cel, plan i codzienna sesja w kalendarzu.
  6. Motywacja: ucz się dla własnych celów, nie dla ocen.
  7. Nastawienie: zamiast „nigdy się tego nie nauczę” myśl o tym, co już umiesz.
  8. Balans: ćwicz mówienie, słuchanie, czytanie i pisanie.

Pytanie o to, jak skutecznie uczyć się języka angielskiego, pada bardzo często podczas zajęć językowych. Często słyszę od moich uczniów: „Niektórzy mają talent do nauki języka, ja się do tego nie nadaję”.

Co tak naprawdę wpływa na dobrą naukę języka? Jak możesz pomóc sobie być lepszym uczniem i odnosić sukcesy?

1. Skuteczna nauka języka a Twoje zaangażowanie

Osoby, które odnoszą sukcesy językowe, biorą czynny udział w swojej nauce i wciąż szukają nowych możliwości, aby wykorzystywać język w praktyce. Nie należy biernie polegać na swoim lektorze i oczekiwać, że godzinna lekcja (nawet z najlepszym nauczycielem) sprawi, że będziesz mówić jak native speaker. To od Ciebie zależy, ile czasu poświęcisz na szlifowanie języka poza lekcjami. Najważniejsza jest Twoja świadomość, że praktyka jest niezbędna. Zrób listę stron lub materiałów, z których możesz korzystać na co dzień. Powiedz swojemu lektorowi, czego oczekujesz i jak może Ci pomóc w regularnej nauce. Codziennie szukaj okazji do korzystania z języka obcego (filmy, podcasty, muzyka, prasa).

2. Skuteczna nauka języka angielskiego a ciekawość

Zawsze powtarzam, że język jest jak matematyka: to konkretne zasady, dzięki którym jesteśmy w stanie stworzyć nieograniczoną liczbę zdań. Aby zrozumieć te zasady, warto dogłębnie przeanalizować przykłady, z którymi spotykasz się na co dzień. Taka nauka jest o wiele efektywniejsza niż wkuwanie regułek na pamięć. Postaraj się odnaleźć reguły w tym, co czytasz lub oglądasz. Pamiętam, że był to jeden z moich ulubionych sposobów nauki hiszpańskiego: czytałam prosty kryminał (poziom A2) i analizowałam konstrukcje gramatyczne, podkreślałam to, co się powtarzało, porównywałam to z materiałami z zajęć. Szukałam wyjątków i próbowałam zrozumieć zasady, które później konsultowałam z moją nauczycielką.

Bądź ciekawy i analizuj, a nauka będzie o wiele przyjemniejsza. Więcej o takim podejściu do gramatyki piszę we wpisie Jak skutecznie uczyć się gramatyki.

3. Bądź cierpliwy i ucz się angielskiego skutecznie

Osoby, które uczą się języków obcych efektywnie, zdają sobie sprawę, że to proces, który wymaga czasu. Przede wszystkim, aby uczyć się języka angielskiego skutecznie, daj sobie ten czas i bądź dla siebie wyrozumiały. Nie zadręczaj się myślami, że ktoś jest lepszy albo że innym nauka przychodzi z łatwością.

Myśl o swoich celach, planuj działania i krok po kroku realizuj cele. To pewne, że nie nauczysz się języka w jeden dzień, tydzień, a nawet miesiąc. Jednak Twoja systematyczna praca przyczynia się do biegłości i płynności językowej 😉

4. Strategie a skuteczna nauka języka angielskiego

Niestety, muszę to napisać: nie ma jednej, dobrej, uniwersalnej metody, która sprawi, że opanujesz język angielski w błyskawicznym tempie. Skuteczna nauka języka angielskiego to połączenie kilku strategii w zależności od zadania. Najlepsza metoda to taka, którą wypracujesz sam i która będzie sprawiać Ci przyjemność. Moją ulubioną strategią nauki norweskiego było oglądanie norweskiej telewizji i wypisywanie nowych słówek czy całych fraz. Przede wszystkim ćwiczyłam rozumienie ze słuchu, ale poznawałam też codzienne słownictwo i wyrażenia, które nie pojawiają się w podręcznikach.

Poczytaj także o strategiach zapamiętywania: wkuwanie długich list słówek na pamięć nie pomoże Ci na długo. Odsyłam Cię do artykułu o skutecznej nauce słówek.

5. Organizacja w efektywnej nauce języka angielskiego

Jak dobrze wykonasz zadanie bez konkretnego planu działania?

Kluczem do sukcesu jest cel i dobra organizacja pracy. Po pierwsze jasno wyznacz swoje cele językowe, a następnie stwórz plan działania, dzięki któremu krok po kroku będziesz zbliżać się do wymarzonej biegłości językowej. Wpisz do kalendarza codzienną sesję z językiem angielskim, tak jak każde inne zadanie, i nie zaniedbuj systematycznej pracy, nawet jeżeli uczysz się na własną rękę. Niezwykle ważne jest także zadbanie o odpowiednie warunki do nauki:

  • znajdź ciche i spokojne miejsce, w którym nikt nie będzie Ci przeszkadzał,
  • uporządkuj to miejsce, bo bałagan rozprasza uwagę,
  • przygotuj niezbędne materiały (książka, zeszyt, długopis, zakreślacze, coś do picia),
  • odłóż telefon i inne urządzenia, które mogą Cię rozpraszać,
  • skup się i zanurz w angielskim na 15, 20 albo 30 minut.

Brakuje Ci czasu? Zajrzyj do wpisu Jak znaleźć czas na naukę angielskiego.

6. Motywacja a sukces w nauce języka angielskiego

Motywacja i pozytywne nastawienie są niezwykle ważne w nauce języka angielskiego i pozwalają wytrwać w postanowieniach. Badania (m.in. nad teorią autodeterminacji Edwarda Deciego i Richarda Ryana) pokazują, że osoby, które mają silną motywację wewnętrzną, czyli uczą się dla własnych celów i potrzeb, odnoszą większe sukcesy w nauce niż osoby, które uczą się tylko dla zewnętrznej nagrody. Świetnym przykładem są tutaj realia polskiej szkoły: dzieci uczą się języków obcych przez wiele lat, a mimo to po zakończeniu edukacji często nie potrafią przeprowadzić podstawowej rozmowy w języku obcym. Uczniowie uczą się w większości dla dobrych ocen, rzadziej myślą o korzyściach ze znajomości języka.

Aby rozbudzić swoją motywację wewnętrzną, przede wszystkim zastanów się:

  • Do czego większego przybliży Cię nauka języka obcego?
  • Jakie potrzeby czy cele zaspokoisz, znając drugi język?

Więcej o motywacji piszę we wpisie Motywacja do nauki angielskiego. A jeśli wracasz do angielskiego po dłuższej przerwie, przeczytaj poradnik Powrót do nauki angielskiego po przerwie.

7. Jak ważne jest Twoje nastawienie w nauce języka angielskiego?

Niektórzy badacze (m.in. Robert Gardner, który od końca lat 50. badał postawy wobec języka i jego użytkowników) twierdzą, że od motywacji jeszcze ważniejsze jest Twoje nastawienie do nauki oraz do danego języka. Jeśli czujesz sympatię do kraju i ludzi mówiących w języku, którego się uczysz, nauka będzie sprawiać Ci większą przyjemność. Będziesz też szukać kontaktu z językiem i native speakerami. Świadomość kultury i zwyczajów pozwoli Ci lepiej przyswoić nowy materiał.

Skoro jesteśmy już przy nastawieniu, często słyszę od moich kursantów: „Angielski jest taki trudny”, „Nigdy się tego nie nauczę”, „Mam beznadziejną pamięć, zawsze zapominam podstawowych słówek”.

Słyszałeś o samospełniającej się przepowiedni? Jeśli cały czas powtarzasz sobie, że nauka angielskiego jest trudna, a Ty nie masz talentu do języków, w końcu zaczniesz w to wierzyć. Podchodź do nauki angielskiego z pozytywnym nastawieniem, a szybko zauważysz zmiany. Pomyśl o tym, jak wiele już potrafisz, co rozumiesz, o czym jesteś w stanie opowiedzieć. Analizuj to, co zyskasz dzięki codziennej sesji z angielskim, zamiast tego, czego jeszcze nie umiesz. Nie krytykuj się i nie wypominaj sobie błędów, ponieważ świadczą one o procesie nauki i o Twojej determinacji. Jeszcze raz odwołam się do punktu 3: BĄDŹ CIERPLIWY I WYROZUMIAŁY. Każdy dzień to kolejna szansa na nauczenie się czegoś nowego i krok do przodu. A jeśli chcesz się pocieszyć, pomyśl, że większość Anglików zna tylko angielski, więc w tej dziedzinie jesteś już dalej niż oni 😉

O tym, jak poradzić sobie z błędami, które najczęściej hamują postępy, piszę we wpisie 6 błędów w nauce angielskiego.

8. Konwersacje a skuteczna nauka języka

Aby posługiwać się językiem angielskim lepiej, należy szlifować wszystkie umiejętności językowe, czyli mówienie, czytanie, słuchanie i pisanie. Wiele osób popełnia błąd i skupia się tylko na doskonaleniu mówienia. Zgłaszają się do mnie osoby, które chcą umówić się wyłącznie na zajęcia konwersacyjne. Doskonale rozumiem chęć wykorzystywania języka w praktyce, jednak takie zajęcia nie zawsze przynoszą oczekiwane rezultaty. Zapisując się tylko na konwersacje, używasz cały czas dobrze Ci znanych konstrukcji gramatycznych i słówek. Tak naprawdę mówisz, ale wciąż jesteś w swojej bezpiecznej strefie komfortu. Nauka języka powinna być zbalansowana i zróżnicowana, abyś mógł ćwiczyć wszystkie umiejętności językowe i czuć się pewnie w różnych sytuacjach.

Podsumowując, pamiętaj, że skuteczna nauka języka to nie droga na skróty. Te proste zasady pomogą Ci uczyć się angielskiego efektywniej, a dzięki systematycznej pracy szybko zauważysz rezultaty. Nie ma złotej zasady na naukę języka: Twoja determinacja i cierpliwość to najważniejsze składniki sukcesu językowego.

A Ty jakie masz pomysły na bycie jeszcze lepszym uczniem? 🙂

Źródła

  • Lightbown, P. M., Spada, N. (2009). How Languages Are Learned. Oxford: Oxford University Press.
  • Gardner, R. C. (1985). Social Psychology and Second Language Learning: The Role of Attitudes and Motivation. London: Edward Arnold.
  • Ryan, R. M., Deci, E. L. (2000). Self-determination theory and the facilitation of intrinsic motivation, social development, and well-being. American Psychologist, 55(1), 68–78.
  • Heinel, A. (2008). What is a good language learner?

Wszystkie poradniki o nauce angielskiego

Każdy z tych tematów rozwijam w osobnym wpisie. Wybierz to, czego teraz potrzebujesz.

Od czego zacząć

Motywacja i czas

Nauka samodzielna i w domu

Słówka i gramatyka

Słuchanie i mówienie

Angielski w pracy

Wybór kursu

Ćwicz z lektorką

Chcesz uczyć się według tych zasad z kimś, kto pomoże Ci ułożyć plan i będzie pilnował postępów? Zapraszam do kursu w małej grupie albo na lekcje indywidualne. Zanim zaczniemy, możesz sprawdzić swój poziom w teście poziomującym.

Bezpłatna konsultacja

Najczęstsze pytania o naukę angielskiego

Jak skutecznie uczyć się angielskiego?

Codziennie i aktywnie: krótka sesja (15–30 minut) wpisana w kalendarz, kontakt z językiem w ciągu dnia (podcasty, filmy, artykuły), własne przykłady zamiast wkuwania list i regularne mówienie. Do tego jasny cel i plan oraz ćwiczenie wszystkich umiejętności: mówienia, słuchania, czytania i pisania.

Od czego zacząć naukę angielskiego?

Od sprawdzenia poziomu i wyznaczenia celu: po co chcesz się uczyć i co chcesz umieć za trzy miesiące. Jeśli zaczynasz od zera, krok po kroku prowadzi poradnik Angielski dla początkujących dorosłych.

Ile trwa nauka angielskiego?

To zależy od punktu startu, celu i regularności. Cambridge English podaje orientacyjne liczby godzin nauki z lektorem, liczone od zera: poziom A2 to około 180–200 godzin, B1 około 350–400, a B2 około 500–600. Kontakt z angielskim między lekcjami wyraźnie przyspiesza postępy.

Jak nauczyć się angielskiego samemu?

W dużej mierze się da: słownictwo, gramatykę, słuchanie i czytanie ćwiczysz samodzielnie. Zacznij od celu i planu (zasada 5), codziennie poświęć 15–20 minut na jedną umiejętność, korzystaj z darmowych stron i aplikacji, a postępy sprawdzaj co 2–3 tygodnie. Najtrudniej samemu nauczyć się mówić, dlatego raz w tygodniu porozmawiaj z drugą osobą: z lektorem, w grupie albo w wymianie językowej.

Czy na naukę angielskiego jest za późno?

Nie. Dorośli uczą się inaczej niż dzieci, ale mają swoje atuty: świadomość celu, umiejętność analizowania i planowania. O nauce po 40. i 50. roku życia piszę w poradniku Angielski dla początkujących dorosłych.

Agnieszka Fronczak, lektorka angielskiego

O autorce

Agnieszka Fronczak

Jestem filolożką angielskiego i norweskiego oraz psychologiem motywacji (studia podyplomowe na Uniwersytecie SWPS). Uczę dorosłych online: indywidualnie, w duecie i w małych grupach. Prowadzę szkołę Trening Językowy.

Więcej o mnie

Good luck! · Powodzenia!

Porozmawiajmy o Twoim angielskim

Napisz, czego potrzebujesz. Na bezpłatnej rozmowie sprawdzimy Twój poziom i ustalimy, od czego zacząć.

  • Kontakt jest bezpłatny i bez zobowiązań.
  • Zajęcia online: indywidualnie, w duecie albo w małej grupie.
  • Odezwę się do Ciebie.

Wypełnij formularz

Odezwę się do Ciebie